Czy chleb naprawdę jest wrogiem sportowców? Co należy wiedzieć przed jego wyeliminowaniem
Od dawna uważany za nieodłączny element francuskiej diety, chleb jest dziś czasem krytykowany. Za dużo węglowodanów, niekorzystny dla sylwetki, mało przydatny dla osiągów sportowych… nie brakuje błędnych przekonań.
Wśród sportowców pytanie to pojawia się jeszcze częściej: czy uprawiając sport, należy nadal jeść chleb? Czy jest sprzymierzeńcem… czy przeszkodą?
Dobra wiadomość: odpowiedź jest znacznie bardziej złożona, niż mogłoby się wydawać.
Chleb: proste, ale niezbędne jedzenie
Zanim wydamy osąd, warto wrócić do podstaw.
Chleb w najprostszej postaci składa się z:
- mąki
- wody
- soli
Innymi słowy, jest produktem skrobiowym, a więc źródłem energii.
I właśnie dlatego jest interesujący dla sportowców. Energia ma bowiem kluczowe znaczenie dla osiągów – zarówno podczas biegania i treningu, jak i regeneracji.
Czy chleb powoduje tycie lub obniża wydajność?
Jest to prawdopodobnie najczęstsze błędne przekonanie.
Nie, sam chleb nie powoduje tycia.
Jak podkreśla dietetyk Anne-Laure Laratte, to nigdy nie pojedynczy pokarm stanowi problem, ale cała dieta.
Na przykład:
- zbilansowana kanapka → ok
- kanapka + ciastko + napój gazowany → nadmiar
To nie chleb jest problemem, ale kontekst, w którym jest spożywany.
Dlaczego chleb jest przydatny dla sportowców
Chleb należy do produktów zawierających węglowodany złożone („cukry wolno przyswajane”).
Węglowodany te są głównym źródłem energii dla organizmu.
Są niezbędne sportowcom:
- przed wysiłkiem → aby zapewnić energię
- po wysiłku → aby uzupełnić zapasy
Chodzi o glikogen, paliwo dla mięśni.
Bez węglowodanów trudno osiągać dobre wyniki.
Nie każdy chleb jest sobie równy
To kluczowa kwestia.
Rodzaj wybranego chleba ma ogromne znaczenie.
Najlepsze rodzaje pieczywa:
- chleb pełnoziarnisty
- chleb z ziarnami
- chleb żytni
- chleb na zakwasie
Zawierają więcej błonnika i białka oraz na dłużej dają uczucie sytości.
Natomiast:
- biały chleb
- pieczywo produkowane przemysłowo
- mocno przetworzony chleb tostowy
Są bardziej rafinowane, mniej sycące i mają większy wpływ na poziom glukozy we krwi.
Sportowy chleb": mit czy rzeczywistość?
Być może słyszałeś już o „chlebie sportowca”.
To często pieczywo wzbogacone o:
- suszone owoce
- nasiona
- zboża
Łączy ono węglowodany szybko i wolno przyswajane.
W efekcie zapewnia:
- natychmiastową energię
- energię na dłużej
Może się sprawdzić przed wysiłkiem lub po nim… ale należy jeść je z umiarem.
Suszone owoce zawierają bowiem również dużo cukru.
Chleb i trawienie: punkt, którego nie można przeoczyć
Niektórzy sportowcy unikają chleba z prostego powodu: ze względu na trawienie.
Tak, u niektórych osób chleb może powodować wzdęcia.
Możliwe przyczyny:
- wrażliwość na gluten
- niedokładne przeżuwanie
- zbyt szybkie jedzenie
W takim przypadku warto:
- wybierać chleb na zakwasie
- wypróbować pieczywo z innych mąk (żytniej, orkiszowej…)
- dostosować ilość
Warto słuchać swojego organizmu.
Czy chleb podnosi poziom cukru we krwi?
Tak… ale wszystko zależy od tego, jak się go spożywa.
Biały chleb jedzony samodzielnie może powodować skok poziomu glukozy we krwi.
W praktyce jednak prawie nigdy nie jada się samego chleba.
Łącz go z:
- białkami (jajkami, serem…)
- tłuszczami (masłem, awokado…)
Spowalnia to wchłanianie cukru.
Ile chleba powinien jeść sportowiec?
Nie ma uniwersalnej zasady.
Wszystko zależy od:
- rodzaju aktywności
- intensywności wysiłku
- całej diety
Chleb należy uwzględniać w posiłku jako produkt skrobiowy, a nie jako „dodatek”.
Na przykład:
chleb + warzywa + białko → zbilansowany posiłek
chleb + makaron + ryż → nadmiar węglowodanów
Liczy się ogólna równowaga.
Chleb i utrata masy ciała: nie do pogodzenia?
Kolejne błędne przekonanie.
Tak, można jeść chleb i schudnąć.
Liczą się:
- ilość
- jakość
- zbilansowanie posiłków
Zbilansowana domowa kanapka może jak najbardziej wpisywać się w dietę odchudzającą.
Problemem nie jest chleb… lecz to, z czym się go je.
Sojusznik czy wróg?
Odpowiedź jest prosta:
Chleb jest sprzymierzeńcem… pod warunkiem, że dobrze go wybieramy i spożywamy.
Dostarcza:
- energii
- sytości
- ułatwia komponowanie posiłków
Jednak, jak każdy produkt spożywczy, powinien być spożywany z umiarem i w ramach zbilansowanej diety.
Adèle Peyches
Komentarze